Giriş ve Derivatifin Tanımı
Dersin konusu türevlerin tanımıdır.
Türevlerin geometrik ve fiziksel yorumlarına değinilecektir.
Türevlerin bilimden ekonomiye pek çok uygulama alanı bulunmaktadır.
Geometrik Yorum: Tanjant Doğrusu
Tanım doşurusu, bir düzlemi bir fonksiyonun grafiği üzerinde belirli bir noktada kesen doğruyu ifade eder.
Tanjant doğrusunun denklemi 'y - y0 = M(x - x0)' şeklindedir.
Eğimin hesaplanması için belirli iki bilgiye ihtiyaç vardır: nokta P ve eğim M.
Türev Hesaplama Yöntemi
Türev, limit işlemi ile elde edilir. Bu limit, secant çizgilerinin eğiminin sabit bir noktaya yaklaşmasıdır.
Yukarıdaki formülde 'f'(x0), tanjant doğrusunun eğimi olarak tanımlanır.
Türev formülü delta F ve delta X toplamasından ve limit işlemi ile bir türev eldeetmeyi içerir.
Pratik Örnek: 1/x Fonksiyonu
1/x fonksiyonu üzerinden türev hesaplamak için formül uygulanır.
Sonuç, -1/x^2 olarak bulunur ve eğimin olumsuz olduğu gözlemlenir.
Grafik incelendiğinde, eğimin yukarıda negatif olduğu ve sağa doğru giderken daha az eğimli hale geldiği görülür.
Üçgen Alan Hesaplama Problemi
Türev ve tangant doğrusunun oluşturduğu üçgenin alanının hesaplanması gerekir.
Üçgenin tabanı ve yüksekliği belirlenerek alan hesaplanabilir.
Sonuç her durumda sabit olup 2'ye eşit olarak bulunur.
Türev Notasyonları
Farklı türev notasyonları; f'(x), dy/dx, ve Δy/Δx gibi biçimler kullanılır.
Newton ve Leibniz türev notasyonları karşılaştırılır.
Bu notasyonlar, belirli bir x noktası için türevi hesaplamakta birbirini tamamlayıcı rol oynamaktadır.
Genel Türev Kuralı
Polinomların türevleri için genel kural 'f'(x) = n*x^(n-1)' formülü ile ifade edilir.
Herhangi bir polinom türevlenirken, sabitlerle çarpılarak her seferinde 1 azaltılır.
Hesaplama yapılan örnekte 3x² ve 50x⁹ gibi ifadelerin türevleri çıkarılır.
Lec 1 | MIT 18.01 Single Variable Calculus, Fall 2007
Lec 1 | MIT 18.01 Single Variable Calculus, Fall 2007